Każda instalacja elektryczna jest narażona na przepięcia. Uderzenie pioruna w pobliżu budynku, włączenie dużego silnika w zakładzie produkcyjnym, awaria w sieci energetycznej — każde z tych zdarzeń może wygenerować impuls napięciowy, który w ułamku sekundy niszczy urządzenia elektryczne i elektroniczne. Ograniczniki przepięć impulsowych serii OPN-M zostały zaprojektowane właśnie po to, aby takie impulsy zatrzymać, zanim dotrą do odbiorników.
Jak działa ogranicznik przepięć?
Zasada działania jest prosta: w normalnych warunkach ogranicznik pozostaje w stanie wysokiej impedancji i nie ingeruje w pracę instalacji. W momencie pojawienia się przepięcia — błyskawicznie przechodzi w stan przewodzenia i odprowadza energię impulsu do uziemienia. Cały proces trwa mniej niż nanosekundy, co sprawia, że urządzenia podłączone za ogranicznikiem nie zdążą nawet zarejestrować zagrożenia.
Seria OPN-M produkowana przez Novatek-Electro wykorzystuje warystory i iskierniki gazowe o wysokiej zdolności odprowadzania energii. Wkłady są wymienne — po zadziałaniu ogranicznika nie trzeba wymieniać całego urządzenia, wystarczy wstawić nowy wkład wymienny OPN-M 10kA lub wkład 30kA, co znacząco obniża koszty eksploatacji.
Klasy ochrony — którą wybrać?
Dobór ogranicznika przepięć zależy od miejsca montażu w instalacji i charakteru zagrożeń:
Klasa B (typ 1) stosowana jest przy wejściu do budynku, bezpośrednio przy liczniku lub w głównej rozdzielnicy. Chroni przed bezpośrednimi wyładowaniami atmosferycznymi. Modele OPN-M (1S) 30kA i OPN-M (3S) 30kA — odpowiednio do instalacji jednofazowych i trójfazowych — przeznaczone są właśnie do tego zastosowania.
Klasa C (typ 2) montowana jest w rozdzielnicach piętrowych i podrozdzielnicach. Odprowadza przepięcia łączeniowe oraz resztkowe impulsy, które przeszły przez ochronę klasy B. Tu sprawdzą się modele OPN-M (1S) 10kA oraz OPN-M (3S) 10kA i OPN-M (3S) 20kA.
Klasa D (typ 3) stosowana jest bezpośrednio przy chronionych urządzeniach — komputerach, sterownikach PLC, aparaturze pomiarowej. Stanowi ostatnią linię obrony i najskuteczniej działa w połączeniu z ochroną klas B i C.
Do instalacji dwufazowych i trójfazowych z przewodem neutralnym przeznaczone są modele OPN-M (2S) 20kA oraz wersje 4S: OPN-M (4S) 10kA, OPN-M (4S) 20kA i OPN-M (4S) 30kA.
Ochrona kompleksowa — nie tylko przed przepięciami
Ogranicznik przepięć zatrzymuje impulsy o krótkim czasie trwania. Nie chroni natomiast przed długotrwałymi przepięciami w sieci, zanikiem napięcia ani asymetrią faz. Do pełnej ochrony instalacji i podłączonych urządzeń warto uzupełnić montaż o przekaźnik napięciowy jednofazowy lub — w instalacjach trójfazowych — o przekaźnik napięciowy trójfazowy, który monitoruje parametry sieci w sposób ciągły i odłącza odbiorniki, gdy napięcie wychodzi poza dopuszczalny zakres.
Montaż i dane techniczne
Wszystkie modele serii OPN-M montowane są na szynie DIN (TH35) i zajmują od 1 do 4 modułów w zależności od liczby chronionych faz. Nominalne napięcie robocze wynosi 385 V AC dla wersji jednofazowych oraz 385/255 V AC dla wersji trójfazowych. Urządzenia posiadają wskaźnik zadziałania — widoczny wzrokowo sygnał informuje elektryka o konieczności wymiany wkładu bez potrzeby wykonywania pomiarów. Seria OPN-M objęta jest 5-letnią gwarancją producenta. Urządzenia dostępne z magazynu w Polsce.